Tylko u nas: analiza i interpretacja poematu dewelopera z Wrocławia [MATURA 2022]

Jesteśmy przekonani, że na tym kreatywność inwestorów na rynku nieruchomości się nie skończy, dlatego cieszymy się każdą chwilą, w której poznajemy ich kolejne nieoczywiste pomysły.

I chcemy, żebyście mogli cieszyć się z nami.

Utwór rozpoczyna się od słów, które podmiot liryczny słyszy w radiu po przebudzeniu. Już pierwsze wersy utworu sugerują, że we Wrocławiu nietrudno o dobrą pogodę i przyjemne ciepło, które oprócz znaczenia dosłownego może być także metaforą pogody ducha i przyjaznego nastawienia innych mieszkańców miasta. Nie wiemy jednak, dlaczego podmiot liryczny wstaje o tak wczesnej porze.

Podmiot liryczny wyczekiwał lata i chłonie każdy leniwy moment poranka: miasto powoli budzi się do życia, na ulicach pojawiają się pierwsi przechodnie. Podmiot najprawdopodobniej obserwuje opisane sytuacje z okna swojego mieszkania, jest niejako z boku lub nawet ponad resztą miasta, odizolowany od społeczeństwa i otoczenia. Obserwując ulice i przechodniów, podmiot liryczny jest jak monarcha z lupą skierowaną na mrowisko poddanych, którymi gardzi.

O godzinie siódmej tempo życia podmiotu lirycznego rośnie. Zamiast powolnie przewijających się obrazów, mamy do czynienia z szybkimi ujęciami, pojedynczymi słowami wprowadzającymi poczucie chaosu, pośpiechu, stresu. Nawet uprzejme słowa "miłego dnia!" rzucone prawdopodobnie w stronę dozorcy lub napotkanego po drodze sąsiada są niejako w biegu. Pod koniec strofy podmiot zwraca się do swojego (mamy nadzieję) psa, Benia, którego podekscytowanie pokrywa się z tempem poranka.

Kiedy większość mieszkańców miasta jest już w pracy, podmiot liryczny w pośpiechu wypija kawę i aprobuje swój wygląd w lustrze. Wychodząc z domu, podejmuje trudne decyzje, takie jak środek transportu, którym dostanie się do biura, a także za i przeciw biegnięcia po schodach lub zjechania windą.

Gdy zbliża się południe, podmiot mierzy się z mnóstwem nakładających się obowiązków, którymi musi się zająć, zanim nadejdzie czas na przerwę. Użyte przez poetę słowa: "briefing", "telefon", "wiadomości" dają nam do zrozumienia, że podmiot liryczny pracuje w środowisku korporacyjnym, biurowym, gdzie element ludzki spychany jest na margines, a pasje i marzenia umierają pod nieustannie rosnącą górą ASAPów.

Podmiot liryczny, przyzwyczajony do uogólnionych zaburzeń lękowych, które definiuje jako stres, uświadamia sobie, że w ferworze pilnych rozmów telefonicznych i pracy przy komputerze rozładowała mu się bateria. Nie wiemy na pewno, czy chodzi o smartfona, czy o laptop, jednak decyzja podmiotu o "skoczeniu do domu po zasilacz" sugeruje, że chodzi o akumulator komputera. Bo gdyby to był telefon, to przecież powiedziałby normalnie, że ładowarka, a nie jakiś zasilacz.

Podmiot liryczny nareszcie może odetchnąć, czytając wyniki sportowe w gazecie (papierowej czy on-line? Możliwy dualizm medialny podmiotu, literacki motyw metaverse). Akcja utworu znów zwalnia w analogii do poranka. Tym razem jednak podmiot liryczny jest nie tylko obserwatorem, ale i uczestnikiem opisywanych wydarzeń. Jest zarazem częścią tłumu, jak i jego przeciwstawnością. W pewnym momencie zauważa znajomą kobietę ("panią M."), którą zdaje się obserwować już od dłuższego czasu ("co tym razem?"). Pani M. zdaje się być roztrzepana, urocza, magnetyczna w swojej inności – swoista manic pixie dream girl dla podmiotu lirycznego.

O godzinie 15:00 podmiot zdaje się nie być zdolny do dalszej pracy, wciąż śledząc wyniki wspomnianej wcześniej ligi angielskiej. Oderwany od rzeczywistości przenosi się myślami do czasów, kiedy godzina 15:00 oznaczała, że ziemniaki się już ugotowały i trzeba skoczyć do domu na obiad. Mamy do czynienia z retrospekcją, w której matka podmiotu lirycznego woła go na obiad. Podmiot liryczny wypełnia uczucie nostalgii.

W kolejnych wersach rolę podmiotu lirycznego przejmuje kolejny mieszkaniec budynku lub osoba z pierwszych strof poematu, która planowała wino ze znajomymi. Podmiot szykuje się do wyjścia w odwiedziny do kobiety, której nie straszna jest bezsenność ("widziałem ją / przed chwilą / na balkonie"). Poeta pośrednio przekazuje nam, że społeczność sąsiedzką w budynku łączą nie tylko więzy administracyjne, ale też szczera sympatia.

Tym razem podmiotem lirycznym jest znajomy lub znajoma uczestników sąsiedzkiej prywatki. Podmiot zdaje się spacerować samotnie ulicą, z której zauważa "znajome twarze" i postanawia dołączyć do imprezy, na którą nie został wcześniej zaproszony.

Kimkolwiek jest podmiot liryczny w tej strofie, zdaje się być pod wpływem środków odurzających. Znów mamy do czynienia z poszczególnymi urywkami, klatkami rzeczywistości, co może odzwierciedlać percepcję po spożyciu alkoholu, zwłaszcza że zwykłe elementy mieszkania przedstawione są jako "tor przeszkód", co może świadczyć o zaburzeniach równowagi. Podmiot liryczny zamiesza posprzątać nazajutrz, "zanim reszta wstanie" – nie wiemy jednak, czy mowa o członkach rodziny, którzy nie brali udziału w prywatce, z której wrócił podmiot, czy też o pozostałych uczestnikach imprezy, którzy stracili przytomność, zanim udało im się wrócić do swoich mieszkań.

O trzeciej w nocy zbiorowy podmiot liryczny (co sugeruje określenie "nasz") wciąż nie śpi. Tym razem podmiotem są nowi mieszkańcy budynku, którzy świętują przeprowadzkę na parapetówce. A może ich sąsiedzi, którzy zostali na nią zaproszeni. Albo... i jedni, i drudzy? Tak czy siak, w pewnym sensie mieszkają razem i chyba czują się, jakby rządzili miastem niczym Mufasa pokazujący Simbie swoje królestwo. Rzucają stare żarty, bo o trzeciej nad ranem brakuje im już innych tematów, i patrzą z góry "na ich kawałek miasta", tak jak w pierwszej strofie podmiot patrzył na leniwych przechodniów. Klamra kompozycyjna. Koniec.